Hopp til hovedteksten
Hardangerfjorden
Utskriftsvennlig versjon

Hardangerfjorden er ikkje overgjødsla

Havforskingsinstituttet meiner at dei store fjordane på Vestlandet, inkludert Hardangerfjorden, i liten grad er påverka av utslepp frå fiskeoppdrett. Dei lokale tilførslane av næringssalt kjem frå mange små og spreidde kjelder knytt til havbruk, industri, busetnad og jordbruk. Havbruk er no den største kjelda til utslepp i mange fjordar. Dei samla menneskeskapte tilførslane er likevel relativt små samanlikna med naturleg transport av næringssalt langs kysten og i fjordane.

Av Kari Østervold Toft

Vatnet i Hardangerfjorden vert kontinuerleg skifta ut med kystvatn. Denne utskiftinga er så stor at det vil vere vanskeleg å spore auke i næringssalt eller auka algevekst i vassmassane. Modellutrekningar som Havforskingsinstituttet har gjort viser at ein fiskeproduksjon på 50 000 tonn i året i Hardangerfjorden maksimalt kan gi ein auke i konsentrasjonane av næringssalt og planteplankton på 2-5 %. Denne auken er så liten at den ikkje er muleg å måle.

- Vasskvaliteten er god i fjordane på Vestlandet, inkludert dei områda i Hardangerfjorden der det er fiskeoppdrett. Med så lave utslepp ventar vi heller ikkje å kunna påvise noko forureining, seier seniorforskarane Hein Rune Skjoldal og Jan Aure ved Havforskingsinstituttet.

Låg påverknad frå havbruk

I 1997 konkluderte ei nasjonal ekspertgruppe med at tilførselen av næringssalt frå havbruk og andre kjelder på Vestlandet utgjorde mindre enn 1 % samanlikna med naturleg transport i kyststraumen. Havforskingsinstituttet gjorde i 2005 ei ny vurdering av graden av påverknad av næringssalt frå havbruk til kystområda på Vestlandet som viser at denne påverknaden framleis er låg. Begge vurderingane er gjort på oppdrag for SFT.

Sommaren 2006 var ekstremt varm, noko som resulterte i høge sjøtemperaturar. Havforskingsinstituttet har vist at desse temperaturane var hovudårsaka til at sukkertaren på Sørlandet døydde. Vår konklusjon er at det same har vore tilfelle i Hardangerfjorden.

Satsing på auka kunnskap

I Statsbudsjettet for 2008 ligg ei satsing på å auke kunnskapen om fjordane sin økologi. Hardangerfjorden og Porsangerfjorden er utpeikt som dei to fjordane som skal vere i fokus for Havforskingsinstituttet si forsking på dette området. I dette prosjektet skal vi sjå på tilhøvet mellom havbruk og fjord- og kystøkologi, mellom anna knytt til spørsmål om rømming og genetiske interaksjonar mellom villfisk og oppdrettsfisk, sjukdomsoverføring, lokalisering av havbruksanlegg og effektar av utslepp og arealbruk.

 

 

Se også

Bidrar oppdrettsnæringens til overgjødsling?
Lokaliteter sin bæreevne: Eutrofiering fra fiskeoppdrett i Fjordsystemer
forskning.no

Oppdrett stimulerer dyreliv i fjordeneKyst og havbruksrapporten 2007

Effektar av auka utslepp av næringssalt frå fiskeoppdrettKyst og havbruksrapporten 2007

Hvordan makroalgesamfunn langs kysten påvirkes av økt sjøtemperatur
Kyst og havbruksrapporten 2007

 

Fakta om lakselus

Latinsk navn: Lepeophtheirus salmonis salmonis (Atlanterhavet), L. salmonis oncorhynchi (Stillehavet)
Utbredelse: Finnes naturlig i norske farvann. Omfanget har økt betraktelig i takt med veksten i oppdrettsnæringen.
Biologi: Lakselusen er en parasitt med åtte livsstadier fordelt på tre frittlevende, to fastsittende og tre mobile stadier. Slår seg ned på laksen i det tredje.
Størrelse: voksen hunn: 12 mm (ca. 29 mm inkludert eggstrenger), voksen hann: 6 mm.
Føde: Skinn og blod fra laksefisk. Lusene spiser først når de sitter på en vertsfisk (fastsittende og mobile stadier).
Formering: Hele året, men formerer seg hurtigere når temperaturen øker utover våren.
Spredning: Frittlevende stadier sprer seg via fjord- og kyststrømmer.
Bekjempelse: Biologiske midler (leppefisk) eller kjemikalier (legemiddel).

Lakselus

Kontaktpersoner

Jan Aure
913 22 983